Edrychwch ar ein rhestr o gyrsiau israddedig i weld yr hyn sydd gennym i'w gynnig - dewch i'n diwrnod agored nesaf i ddarganfod mwy.

WGU Logo
WGU ten years

Prosiect telesgop mwya'r byd i fynd yn ei flaen

E-ELT welsh text and pic

21 Mehefin 2012

Cafodd cymeradwyaeth i adeiladu telesgop mwya’r byd ei groesawu gan is-ganghellor prifysgol yng Ngogledd Cymru.
 
Mae cefnogaeth i’r prosiect gan yr Athro Michael Scott o Brifysgol Glyndŵr yn dilyn cyhoeddiad gan Arsyllfa Ddeheuol Ewrop (ESO) y bydd Telesgop Eithriadol Fawr Ewrop (E-ELT) yn cael ei adeiladu ar Fynydd Cerro Armazones yn Chile.
 
Mae gwyddonwyr a pheirianwyr ym Mhrifysgol Glyndŵr, Llanelwy wrthi’n gweithio ar brosiect €5m i gynhyrchu darnau o ddrychau prototeip ar gyfer prif ddrych y telesgop, gan ddefnyddio eu harbenigedd mewn gloywi tra-manwl a mesureg optegol hynod gymhleth. 
 
Meddai’r Athro Scott: “Rydym yn falch iawn fod y fath prosiect gwych ac arloesol yn mynd yn ei flaen – ac yn arbennig o falch fod ein hymchwilwyr ni ein hunain yn gysylltiedig ag ef. 
 
“Efallai fod Chile filoedd o filltiroedd i ffwrdd ond mae gwaith ein tîm o wyddonwyr dosbarth-rhyngwladol ar y gweill ar garreg ein drws yma yng Ngogledd Cymru. Mae gan y prosiect y potensial i ddod â buddsoddiad economaidd sylweddol i’r ardal, ac edrychwn ymlaen at gydweithio’n agos gyda’r ESO yn ystod y misoedd nesaf.”

Dyfarnwyd y cytundeb gwerth miliynau o bunnau i adeiladu saith drych prototeip hecsagonol, bob un yn 1.5m diamedr, ar gyfer yr E-ELT, i OpTIC ym mis Rhagfyr 2007.

Newidiodd i fod yn OpTIC Glyndŵr, is-gwmni o Brifysgol Glyndŵr, ym mis Gorffennaf 2009.
 
Bydd yr E-ELT 30 gwaith yn fwy sensitif na’r telesgopau optegol mwyaf cyfredol, gyda phrif ddrych â diamedr o 39m yn cynnwys 798 darn hecsagonol pan fydd wedi’i gwblhau, yn 2022 yn ôl yr amcangyfrif.

Ychwanegodd yr Athro Scott: “Mae safon y gwaith, y cywreinrwydd a’r manwl-gywirdeb wrth gynhyrchu’r drychau yn eitha syfrdanol, ond yn gwbl angenrheidiol. Bydd yr E-ELT yn chwyldroi seryddiaeth mewn modd cwbl newydd.

“Ar adeg pan fo dyfodol economaidd y DU yn ansicr, mae gan y brifysgol y potensial i roi hwb enfawr i’r economi leol a rhanbarthol yma yng ngogledd Cymru yn sgil prosiect y telesgop.”

Arweinydd prosiect prototeip yr E-ELT yw’r Athro Paul Rees o Brifysgol Glyndŵr a’r Athro David Walker, athro ymchwil ym Mhrifysgol Glyndŵr a Choleg Prifysgol Llundain UCL.

Top