Edrychwch ar ein rhestr o gyrsiau israddedig i weld yr hyn sydd gennym i'w gynnig - dewch i'n diwrnod agored nesaf i ddarganfod mwy.

WGU Logo
WGU ten years

Ymchwil prifysgol yn galw am fwy o gefnogaeth i ferched wedi’u heffeithio gan erthyliad

22 Hydref 2010

Byddai grwpiau anffurfiol, hunangymorth sy’n galluogi merched i rannu eu profiadau o erthyliad yn helpu i fynd i’r afael â’r teimladau o gyfrinachedd a chywilydd sy’n dal i effeithio’r rheiny sydd wedi mynd trwy erthyliad yn y DU, yn ôl argymhelliad ymchwil prifysgol newydd.

Fel rhan o astudiaeth PhD tair blynedd wedi’i hariannu gan Lywodraeth Cynulliad Cymru, bu Dr Edna Astbury-Ward, cymrawd ymchwil ym Mhrifysgol Glyndŵr, Wrecsam, yn cyfweld merched ledled y wlad am y gofal a gawsant wrth geisio erthyliad.

Roedd yr astudiaeth yn cynnwys merched oedd wedi cael erthyliad o fewn cyfnod mor ddiweddar â phythefnos cyn y cyfweliadau, i ferched a gafodd erthyliad 37 mlynedd yn ôl.

Daeth yr astudiaeth i’r canlyniad, tra bod gofal yn cael ei ddarparu yn ddiogel ac yn briodol, fod teimladau’r merched am y profiad a’r lefel o gydymdeimlad a gawsant yn amrywio yn eithriadol – gyda llawer o ferched yn profi’r hyn a deimlent oedd yn ofal beirniadol gan rai gweithwyr gofal iechyd.

Cafwyd dros 200,000 o erthyliadau yng Nghymru, Lloegr a’r Alban yn ystod 2009.

Ysbrydolwyd Dr Astbury-Ward i gynnal yr ymchwil yn sgil ei gwaith fel nyrs atal-cenehedlu ac iechyd rhyw arbenigol gydag Ymddiriedolaeth Gofal Iechyd Gorllewin Swydd Gaer, sy’n darparu gwasanaethau erthylu yn ysbyty’r Countess of Chester.

Meddai: “Bydd un o bob tair dynes yn profi erthyliad yn ystod eu hoes atgenhedlol ond roeddwn yn synnu gymaint o feirniadaeth sy’n dal i fodoli o fewn cymdeithas ynglŷn ag erthyliad ac am y modd y mae merched yn dal i feio eu hunain ac yn teimlo cywilydd dwys.”

Mae Dr Astbury-Ward, a fydd yr wythnos nesaf yn derbyn Gwobr Canghellor Prifysgol Glyndŵr 2010 i Fyfyrwyr Ymchwil Uwchraddedig mewn cydnabyddiaeth o’i gwaith, yn awgrymu fod hyn yn adlewyrchu agweddau negyddol parhaus cymdeithas tuag at erthyliad.

“Roedd yna deimlad llethol o fod wedi eu hynysu ymhlith pob un o’r merched y gwnes i eu cyfweld ac mae yna angen pendant i gefnogi merched trwy erthyliad yn anffurfiol, yn emosiynol ac yn seicolegol.”

Gwnaeth y merched a gymrodd ran ym ymchwil Dr Astbury-Ward wirfoddoli mewn ymateb i hysbysebion mewn clinigau atal-cenhedlu cymunedol.

“Roedd yn fraint i mi gael y cyfle i gynnal yr ymchwil,” meddai. “Roedd dewrder a pharodrwydd y merched i ddod ymlaen i siarad am agwedd hynod breifat, personol a sensitif o’u bywydau yn rhywbeth yr oeddwn yn ddiolchgar dros ben amdano.

“Fy ngobaith pennaf am ofal erthyliad yn y dyfodol yw y bydd yn cael ei ddarparu gan bobl sydd wedi gwirfoddoli i weithio yn y maes.”

Anogir merched yn ardal Wrecsam a Chaer sydd â diddordeb mewn mynychu grŵp hunan-gymorth i gysylltu â Dr Astbury-Ward trwy ebostio e.astburyward@glyndwr.ac.uk.

Top